Chi tiết tin - Sở Công thương

PV Như Quỳnh (báo Dân trí): Liên quan đến vụ việc lô nhôm 4,3 tỷ đô la xuất xứ Trung Quốc đội lốt hàng Việt và chờ xuất sang Mỹ vừa bị phát hiện, đây được cho là một trong những vụ gian lận thương mại lớn nhất từ trước đến nay. Xin hỏi việc xử lý trách nhiệm của các cá nhân, tập thể như thế nào và hướng xử lý lô nhôm này ra sao?

Liên quan tới bản đồ “đường lưỡi bò” trong vụ xe Volkswagen trưng bày tại triển lãm ô tô Việt Nam mới đây, Tổng cục Hải quan đã tịch thu chiếc xe và đình chỉ hoạt động có thời hạn đối với doanh nghiệp nhập khẩu và đơn vị tổ chức triển lãm. Tuy nhiên, vấn đề đặt ra là đây không phải lần đầu tiên phát hiện dòng xe này vi phạm chủ quyền biển đảo. Xe vi phạm tại triển lãm được phát hiện nhưng dư luận băn khoăn có bao nhiêu chiếc xe vi phạm về bản đồ đang lưu hành, lăn bánh trên đường tại Việt Nam và vì sao những chiếc xe này lại có thể vượt rào một cách thuận lợi vào Việt Nam như vậy? Ai, đơn vị nào phải chịu trách nhiệm và sau vụ việc này có rà soát lại dòng xe tại Việt Nam hay không?

Thứ trưởng Bộ Công Thương Cao Quốc Hưng: Đối với nội dung này, Bộ Công Thương đã có trả lời phỏng vấn rất đầy đủ và đăng trên báo Tuổi trẻ ngày 2/11. Chúng tôi cũng đã ghi lại mặt hàng mà chúng ta nêu lên và đã kiểm tra. Sau khi có tin, Bộ Công Thương đã cho tổ chức kiểm tra rất đầy đủ và thấy thực ra không có vi phạm trong vấn đề cấp giấy chứng nhận xuất xứ C/O cho doanh nghiệp.

Ở đây, tính chất không phải xuất xứ mà vấn đề là lẩn tránh thương mại, lẩn tránh xuất xứ thì đúng hơn. Nghĩa là khi nhập hàng nguyên liệu về thì chúng ta có thể đầy đủ cơ sở để xác định là với một tỉ lệ phần trăm nhất định, với mức độ gia công chế biến vẫn không thể qua được xuất xứ. Tuy nhiên, lẩn tránh xuất xứ mà chúng tôi đã giải thích rất rõ trong bài phỏng vấn trên báo tuổi trẻ hôm 2/11 là một nước nào đấy không muốn xuất xứ từ chính họ thì có thể vòng qua nước thứ ba để lẩn tránh xuất xứ. Bộ Công Thương sẽ tiếp tục hỗ trợ các doanh nghiệp trong các vụ việc phòng vệ thương mại và sản phẩm của Việt Nam là đối tượng bị điều tra. Và sẽ làm việc với các nước để nắm bắt các đối tượng trong quy định về phòng vệ thương mại hay là các biện pháp phòng vệ thương mại để kịp thời cảnh báo cho doanh nghiệp. Chúng tôi cũng đang tăng cường các vấn đề liên quan khác về gian lận xuất xứ và lẩn tránh xuất xứ. Chúng tôi đang triển khai quyết liệt đề án tăng cường biện pháp quản lý chống vi phạm trong việc lẩn tránh xuất xứ và gian lận thương mại. Việc này còn phụ thuộc vào các cơ quan, các nước nhập khẩu, như theo quy định của EU, Hoa Kỳ yêu cầu về chứng nhận xuất xứ và yêu cầu các doanh nghiệp tự khai xuất xứ. Chúng tôi sẽ phối hợp với các đơn vị để triển khai các vấn đề này.

Đúng là trong thời gian vừa qua đã xảy ra một số trường hợp mà doanh nghiệp, đơn vị nhập khẩu hàng hóa về Việt Nam để bán và tham gia trưng bày, giới thiệu có hình ảnh, thông tin về “đường lưỡi bò”. Theo Bộ Công Thương, đây là sự việc mang tính chất nghiêm trọng, vi phạm các quy định về pháp luật hiện hành.

Trước hết về mặt hàng ô tô thì qua phát hiện, xác định một số ô tô nhập khẩu từ Trung Quốc có chức năng định vị sử dụng bản đồ Trung Quốc có hình ảnh “đường lưỡi bò”. Ngay khi phát hiện ra sự việc, Bộ Công Thương đã tổ chức làm việc với công ty thương mại nhập khẩu nhãn hiệu ô tô về và yêu cầu giải trình rõ sự việc nêu trên. Sau khi công ty giải trình thì màn hình định vị có sử dụng bản đồ Trung Quốc mặc định không thể sử dụng tại Việt Nam do khác hệ thống định vị và không có dữ liệu. Công ty đó đã yêu cầu kiểm tra nhưng sơ suất không phát hiện ra vấn đề này. Bộ Công Thương cũng đã có văn bản yêu cầu công ty thông báo công khai và triển khai thu hồi toàn bộ ô tô mà công ty đã nhập khẩu để kiểm tra, khắc phục vi phạm. Công ty cũng phải đảm bảo khắc phục vi phạm đối với toàn bộ chiếc xe công ty nhập khẩu trước ngày 30/11/2019 và đến ngày này, nếu công ty chưa khắc phục xong thì Bộ Công Thương sẽ phải dừng hiệu lực giấy phép kinh doanh nhập khẩu ô tô đã cấp cho công ty. Và hằng tuần, công ty phải báo cáo về Bộ Công Thương tình hình khắc phục vi phạm cho đến khi khắc phục xong. Ngoài ra, công ty cũng phải yêu cầu các nhà sản xuất ô tô nước ngoài có văn bản cam kết không gắn, không cài đặt hoặc gửi kèm theo ô tô bất kỳ thiết bị, tài liệu, hình ảnh nào vi phạm pháp luật Việt Nam.

Bộ Công Thương cũng đã yêu cầu các doanh nghiệp nhập khẩu ô tô rà soát tình hình nhập khẩu ô tô và việc gắn thiết bị định vị có sử dụng phần mềm trên ô tô, có báo cáo về Bộ trước ngày 15/11/2019. Các doanh nghiệp nhập khẩu ô tô này sẽ phải yêu cầu các nhà sản xuất ô tô nước ngoài có văn bản cam kết không gắn, không cài đặt, sử dụng các thiết bị, tài liệu, hình ảnh vi phạm pháp luật thể hiện chủ quyền lãnh thổ, biên giới quốc gia của Việt Nam. Đồng thời, các doanh nghiệp cũng phải rà soát các hợp đồng, các văn bản thủ tục pháp lý, cam kết với người bán hàng để bảo đảm hàng hóa nhập khẩu không gắn, không cài đặt, sử dụng các thiết bị, tài liệu, hình ảnh vi phạm pháp luật thể hiện chủ quyền lãnh thổ, biên giới quốc gia của Việt Nam. Khi tiến hành nhập khẩu, doanh nghiệp phải kiểm tra chặt chẽ toàn bộ các xe ô tô trước khi nhập khẩu vào lãnh thổ Việt Nam, đảm bảo không gắn và sử dụng bất kỳ thiết bị nào có hình ảnh vi phạm pháp luật.

Bên cạnh đó, để ngăn chặn các hành vi tương tự xảy ra trong tương lai, Bộ cũng đã có văn bản đề nghị Bộ Tài chính, Bộ GTVT tăng cường phối hợp trong công tác quản lý ô tô nhập khẩu. Cụ thể là đề nghị Bộ Tài chính chỉ đạo Tổng cục Hải quan kiểm tra chặt chẽ các thiết bị định vị, bản đồ, phần mềm, tài liệu hướng dẫn của các ô tô nhập khẩu, đặc biệt là ô tô nhập khẩu từ Trung Quốc. Thứ hai là đề nghị Bộ GTVT chỉ đạo Cục Đăng kiểm đưa việc kiểm tra nội dung thiết bị định vị, bản đồ, phần mềm, tài liệu hướng dẫn vào quy trình kiểm tra đối với tất cả các ô tô trước khi đưa ra thị trường.

Đối với một số hàng hóa khác mà chúng ta phát hiện có mang hình ảnh “đường lưỡi bò”, chúng tôi đã làm việc với các doanh nghiệp liên quan. Trước hết là đề nghị dừng và tiến hành thu hồi tất cả mặt hàng đó lại. Thứ hai là tiến hành kiểm tra kiểm soát lại nội dung, xác định mức độ vi phạm và sau đó tiến hành xử lý hành chính và xử lý các vấn đề liên quan. Ngoài ra tùy theo mức độ vi phạm sẽ chuyển cho các cơ quan có thẩm quyền để xử lý theo thẩm quyền.

Để ngăn chặn lâu dài, ngày 1/11, chúng tôi cũng đã ban hành văn bản yêu cầu tất cả các đơn vị thuộc Bộ cũng như các Sở Công Thương tăng cường kiểm tra, rà soát các hoạt động thương mại trên địa bàn. Thứ nhất là tăng cường công tác kiểm tra, giám sát trên địa bàn theo thẩm quyền, theo định kỳ cũng như đột xuất đối với các hoạt động trong ngành công thương từ sản xuất, thương mại, xuất nhập khẩu, thương mại điện tử, xúc tiến thương mại, bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng… để kịp thời phát hiện và xử lý nghiêm theo quy định đối với các trường hợp hàng hóa có hình ảnh, thông tin về “đường lưỡi bò” và hình ảnh thông tin khác gây ảnh hưởng đến an ninh, chủ quyền quốc gia và vi phạm pháp luật hiện hành. Thứ hai là thông báo đến các doanh nghiệp trên địa bàn chủ động rà soát thông tin các sản phẩm do doanh nghiệp nhập khẩu, kinh doanh có hình ảnh, thông tin về “đường lưỡi bò” và hình ảnh thông tin khác gây ảnh hưởng đến chủ quyền quốc gia và vi phạm pháp luật hiện hành. Thứ ba là phối hợp với các đơn vị chức năng tuyên truyền đến người dân, người tiêu dùng trên địa bàn để nâng cao ý thức cảnh giác, không mua, không sử dụng và kịp thời phản ánh đến các cơ quan có thẩm quyền đối với các hình ảnh, thông tin về “đường lưỡi bò” và các nội dung liên quan khác gây ảnh hưởng đến an ninh chủ quyền quốc gia và vi phạm quy định của pháp luật Việt Nam.

Về lâu dài, chúng ta có thể tiến hành các biện pháp kỹ thuật để lọc ra những hình ảnh mang tính chất như vậy để kịp thời ngăn chặn. Thứ hai là sửa đổi các quy định pháp luật liên quan đến vấn đề này để chúng ta kịp thời triển khai các biện pháp kiểm tra và ngăn chặn sự việc tương tự tái diễn trong tương lai.

PV Khánh Huyền (VTV): Liên quan đến 1,8 triệu tấn nhôm Trung Quốc đội lốt hàng Việt, xin hỏi hướng xử lý như thế nào? Nếu trong trường hợp xác định lô nhôm này vi phạm nguyên tắc xuất xứ, rất có thể vì một doanh nghiệp ảnh hưởng đến toàn ngành nhôm, chúng ta phải chịu áp thuế chống bán phá giá. Nếu trong trường hợp tiêu thụ trong nước, chúng ta tính thuế như thế nào khi số nhôm này sẽ ảnh hưởng toàn ngành nhôm trong nước?

Tháng 11/2019 Bộ Công Thương công khai tính chi phí giá điện, kế hoạch chính xác thời gian công bố?

Thứ trưởng Bộ Công Thương Cao Quốc Hưng: Vấn đề xử lý chúng tôi sẽ tiến hành kiểm tra thêm phía doanh nghiệp bởi họ chưa xuất khẩu sang Mỹ. Chúng tôi sẽ kiểm tra và thông báo lại sau.

Thực hiện Quyết định 24/2017/QĐ-TTg ngày 30/06/2017 của Thủ tướng Chính phủ quy định về quy chế điều chỉnh mức giá bán lẻ điện bình quân, hằng năm Bộ Công Thương vẫn tổ chức, phối hợp các bộ ngành, Bộ Tài chính, Ủy ban Kinh tế Quốc hội, Văn phòng Chính phủ, Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, Hội Bảo vệ người tiêu dùng để thành lập các tổ công tác và kiểm tra giá thành sản xuất kinh doanh tại EVN và các đơn vị thành viên. Năm 2019 chúng tôi tiếp tục thực hiện và dự kiến công khai trong tháng 11/2019. Về thanh tra, kiểm tra giá điện, Thanh tra Chính phủ sẽ có ý kiến.

Nguồn Chinhphu.vn